Tarihçe

1964’te, lisansüstü eğitimimi tamamlayıp Avrupa’da profesyonel olarak sahne aldıktan sonra Syracuse Üniversitesine (SU) şan eğitmeni olarak katıldım ve daha sonra şan profesörü oldum. Bu kadro, yakındaki Binghamton’daki Tri-Cities Opera’ya erişim ve larengoloji ile ses bilimi araştırmaları için en yeni teknolojiyi sağlayan SU’nun Voice Foundation girişimine katılım gibi eşsiz fırsatlar sunuyordu.

Fonetiğe olan erken ilgim beni zaten akustiği ve ses bilimini keşfetmeye yöneltmişti ve SU’da şarkı söylerken ses tellerini videostroboskopiyle gözlemleme gibi nadir bir fırsatımız oldu. Voice Foundation girişimi aracılığıyla şan öğretmeni Jo Estill ve konuşma bilimci Ray Colton ile iş birliği yaptım ve yavaş yavaş New York City’deki Voice Foundation sempozyumlarına dahil oldum.

1970’lerin sonlarında Oberlin Konservatuvarından Richard Miller ile tesadüfi bir karşılaşma, Hollanda’nın Groningen kentinde kulak burun boğaz uzmanı ve ses araştırmacısı olan Harm Schutte ile bağlantı kurmamı sağladı. Bu bağlantı belirleyici oldu: Groningen, ses pedagogu William Vennard’ın ses bilimci Janwillem van den Berg ile sesin üretimine ilişkin miyoelastik-aerodinamik kuram üzerinde çalıştığı yerdi.

1984’te Dr. Schutte ile bir akademik izin dönemi geçirdim ve şarkı söyleyen seste subglottik ve supraglottik basınçlar üzerine çığır açan araştırmalar yürüttüm. Deneylerimiz, yaygın bilimsel anlayışla çelişen önemli bulgular ortaya koydu: Basınç verileri, temel akustik itkinin negatif olduğunu ve sıkışma yerine seyrelme dalgası ürettiğini gösterdi. Harm Schutte ile araştırmalarımızı sonraki 25 yıl boyunca sürdürdük; Voice Foundation sempozyumlarına düzenli olarak katkıda bulunduk ve hakemli dergilerde yayın yaptık. 1987’de, özellikle modern teknolojinin uygulamalı şan derslerini nasıl geliştirebileceğine odaklanarak tam zamanlı bilimsel araştırmaya yoğunlaşmak için Groningen’e taşındım.

1990’larda kişisel bilgisayarlar gerçek zamanlı spektrum analizi yapabilecek noktaya gelmişti ve formant ayarlamasının ses harmonikleri üzerindeki etkilerini anında gözler önüne seriyordu. Groningen Üniversite Hastanesinin desteğiyle, mikrofon sinyalini, spektrum analizini ve elektroglottograf (EGG) sinyalini aynı anda gösterebilen bir MS-DOS programı geliştirdik. Voice Foundation sempozyumlarındaki ilk sunumlarımız sınırlı ilgi görse de teknoloji uygulamalı öğretimde büyük umut vaat ediyordu.

Bir atılım, Missouri Üniversitesinde ders veren Amerikalı tenor Jim Doing’in derslerde görsel formant ayarlama geri bildirimini başarıyla uygulayan ilk profesyonel şarkıcı olmasıyla geldi. Yazılımın gelişimi kilit isimlerle kurulan iş birlikleri sayesinde hızlandı. Drew Üniversitesinde koro şefi olan Garyth Nair, yazılımı daha kullanıcı dostu hale getirmeye yardım etti. Mühendis Richard Horne hem akustik hem de EGG sinyallerini ilk Windows versiyonuna entegre etti; Hollandalı mühendis Gerrie Goeree ise uygun fiyatlı bir EGG cihazı yaratarak teknolojiyi şarkıcılar ve öğretmenler için erişilebilir hale getirdi.

Richard Horne’un spektrogram yazılımını entegre etmesi, şarkıcıların rezonans ayarlamalarının gerçek zamanlı olarak görselleştirilmesini mümkün kıldı. Bu, 2007’de pedagog Scott McCoy ile ilk “kablolu ustalık sınıfına” ve 2008’de National Association of Teachers of Singing (NATS) konferansındaki sunumlara yol açtı; bu sunumlar, VoceVista’nın kullanımına yönelik kapsamlı bir kılavuz olan Resonance in Singing kitabının yayımlanmasıyla aynı zamana denk geldi. EGG yeteneğine sahip akustik analiz yazılımı VoceVista Pro olarak tanındı ve dünya çapında şan öğretmenleri için önemli bir araç olarak yerini sağlamlaştırdı. Etkinliği, Stephen Robertson’ın İskoçya Kraliyet Konservatuvarındaki doktora tezi de dahil olmak üzere akademik araştırmalarla doğrulandı.

Bu, orijinal metnin kısaltılmış bir versiyonudur. Uzun versiyonu okuyun.

VoceVista’nın yolculuğu Groningen’de sürerken, Almanya’da ses analizine yönelik başka bir yol şekilleniyordu. 2003’te, farklı ama birbirini tamamlayan geçmişlere sahip iki kişi Sygyt Software’i kurmak için bir araya geldi. Şirketin adı, belirgin üst tonlar üreten bir gırtlak şarkısı tekniğinin Tuvaca adından seçilmişti ve kurucularının üst ton şarkıcılığıyla derin bağını yansıtıyordu.

Bodo Maass’ın yolu, Bilişsel Bilim okuduğu Oxford Üniversitesinde başladı. Kariyerinin ilk yılları onu, MicroStrategy’de sese dayalı insan-makine arayüzleri üzerinde çalıştığı Washington, D.C.’ye götürdü. Oxford’a döndüğünde NaturalMotion’ın ilk çalışanı oldu ve insan hareketini sentezlemek için yapay zekâ ilkelerini kullanan bir sistem olan “endorphin” yazılımının baş geliştiricisi olarak görev yaptı. 1994’te üst ton şarkıcılığıyla tanışınca nitelikli öğretmenlerin az olduğunu gördü ve bu deneyim, tekniği öğrenmek için daha iyi araçlar geliştirme isteğini besledi. Arayışı onu, bir yıl süren bir eğitim programına kaydolduğu Wolfgang Saus’a götürdü.

Saus, bilimsel eğitimi ve klasik şan uzmanlığını eşsiz bir biçimde bir araya getiriyordu; onlarca yıllık sahne ve öğretmenlik deneyimi ona sesin nasıl çalıştığına ve beynin sesi nasıl işlediğine dair derin bir anlayış kazandırmıştı. Yüzlerce öğrenci yetiştirmiş ve üst ton denetimi yoluyla koro entonasyonunu iyileştirmek için yenilikçi yöntemler geliştirmişti: “Choral Phonetics” yöntemi. Overtone Analyzer’ın yaratılması, ikisinin ortak olarak fark ettiği kritik bir boşluktan doğdu: üst ton şarkıcılığını öğretmek için etkili yazılım araçlarının eksikliği. Yazılımları üst tonları görünür ve anlaşılır kıldı; bu yalnızca üst ton şarkıcılığı için değil, genel olarak ses pedagojisi için de değerliydi.

2008’de paralel yollar birleşmeye başladı. Bodo Maass ve Donald Miller, farklı yaklaşımlarını birleştirmenin potansiyelini fark ettiler ve VoceVista’nın yerleşik ses bilimi metodolojisi ile Overtone Analyzer’ın gelişmiş görselleştirmesi üzerine kurulu yeni bir ürün olan “VoceVista Video” üzerinde birlikte çalışmayı kararlaştırdılar. Temel olarak Overtone Analyzer’ın platformunu seçtiler, ancak yalnızca PC ve Mac’i değil, ileride iOS ve Android’i de kapsayacak şekilde birden çok platformu desteklemek için baştan sona yeniden yazmayı planladılar.

Yazılımın hem ses öğretmenlerinin pratik ihtiyaçlarına hem de ses bilimcilerin titiz gereksinimlerine hizmet etmesi gerekiyordu. 2017’de bu çabalar, VoceVista Video’nun Mac ve PC için ilk platformlar arası versiyonunun yayımlanmasıyla doruğa ulaştı. Birleşme iki farklı yaklaşımı bir araya getirdi: klasik ses pedagojisine ve formant analizine dayanan VoceVista’nın geleneksel bilimsel formatı ile harmonik üst tonları müziğin yapı taşları olarak öne çıkarmak üzere tasarlanmış Overtone Analyzer’ın daha müzikal bakış açısı.

Bilimsel titizlik ile müzikal erişilebilirliğin bu tamamlayıcı birleşimi, ses bilimi ile uygulamalı pedagoji arasında köprü kurmada özellikle değerli oldu. 6.0 versiyonuyla (2026) uzun zamandır planlanan video entegrasyonu tamamlandı: Video kaydı, oynatma ve kare hassasiyetinde inceleme artık ses analiziyle yan yana duruyor; böylece VoceVista Video’daki “Video”, tamamen entegre bir yeteneği yansıtıyor. Aynı zamanda sürümlerin adları değiştirildi: Orijinal Overtone Analyzer sürümü VoceVista Basic oldu; o zamana kadar VoceVista Video Pro olan en üst sürüm ise Don Miller’ın EGG destekli orijinal programının adını alarak VoceVista Pro oldu. Gelişim bugün de yazılımın yeteneklerini genişletirken onu ses öğretmenleri ve öğrenciler için erişilebilir tutmayı amaçlayan sürekli geliştirme çalışmalarıyla devam ediyor.